پل های ارتباطی شما با رادیو وکالت            شماره تلفن: 88705123-021          ایمیل: info@legalholding.ir

اعزام دانشجو

چگونگی اعزام دانشجو به خارج


برای اعزام دانشجو به خارج از کشور چه قوانین و مقرراتی وجود دارد؟ فرایند طی مسیر اعزام دانشجو چیست؟ ارائه ی چه مدارکی برای اعزام دانشجو لازم است؟ هزینه ی اعزام دانشجو و هزینه ی تحصیل و زندگی در خارج چقدر است؟ هلدینگ حقوقی رادیو وکالت چه خدماتی در مسیر اعزام دانشجو به خارج ارائه می دهد؟
تحصیل در یک کشور خارجی مترقی همواره یکی از اهداف قشر قابل توجهی از تحصیل کردگان و دانشجویان ایران بوده است. در این راستا، چگونگی اعزام به خارج از کشور نیز همواره با پیچیدگی ها و ابهامات فراوانی برای دانشجویان همراه بوده است و چه بسا آن ها را از این تصمیم منصرف کرده است. پیچیدگی در مسیر اعزام دانشجو از یک سو مرتبط است با قوانین و مقررات موجود در کشورهای مختلف و از سوی دیگر با رویه های موجود میان سازمان ها و بخش های مختلف هر کشور و نیز رویه های میان کشورهای مختلف ارتباط دارد. معمولاً آشنایی از این قوانین و رویه ها، مستلزم صرف وقت زیادی از سوی دانشجویان است.
مؤسسات و وکلای متخصص در امر اعزام دانشجو، با بهره گیری از دانش حقوقی، و نیز با آشنایی از رویه های موجود، سعی در تضمین روند اعزام دانشجو به خارج از کشور دارند. البته نباید نا گفته گذاشت که مطابق با آماری که بعضاً در کشور منتشر می شود، مؤسسات بسیاری با سوء استفاده از اعتماد متقاضیان و اخذ مبالغ هنگفت از ایشان، نه تنها کمکی به طی روند اعزام دانشجو نمی کنند، بلکه موجب سلب فرصت های تحصیلی مناسب برای نخبگان نیز می شوند.

اعزام دانشجو به خارج از کشور


اما چه باید کرد؟ طبیعتاً افزایش ضریب خوش نامی و حسن تجربه ی مؤسسات و افراد، موجب افزایش ضریب اطمینان و در نهایت موجب افزایش احتمال قبولی و موفقیت در تحصیل برای متقاضیان تحصیل در خارج می شود. در این راستا، مشورت با یک وکیل که دارای پروانه ی رسمی و تحت نظارت ارگان های مربوط است، می تواند درصد این اطمینان را افزایش دهد. هلدینگ حقوقی رادیو وکالت ، با بهره گیری از حقوقدانان و وکلای متخصص و مجرب، شرایطی را فراهم کرده است تا متقاضیان تحصیل در خارج، با اعتماد بیشتر و پرداخت هزینه های منطقی تر در فواصل معین، با اطمینان خاطر بیشتری گام در مسیر اعزام دانشجو به خارج  بنهند.

اعزام دانشجو به خارج از کشور


اکنون توضیح مختصری راجع به فرایند اعزام دانشجو، برای اطلاع بیشتر علاقه مندان و جلب اعتماد ایشان، مفید به نظر می رسد که ذیلاً به آن می پردازیم.
اعزام دانشجو به فرایندی گفته می‌شود که فرد متقاضی تحصیل در خارج از کشور خود، مطابق با قوانین و مقررات کشور مقصد و نیز قوانین و مقررات کشور مبدأ، به کشور مورد نظر سفر می‌کند و مشغول به تحصیل در آن‌جا می‌شود. از آنجا که تحصیل در یک کشور خارجی، غالباً مستلزم اقامت در آنجا نیز است، فرایند اعزام دانشجو بحث زندگی و اقامت در کشور مقصد را هم می‌تواند شامل می‌شود. از جمله ی مباحث نسبتاً مهم حقوقی راجع به اعزام دانشجو نیز همین بحث اقامت و حتی تابعیت است. به صورت خلاصه باید گفت که اقامت به معنای حضور فیزیکی شخص در یک محل است به طوریکه آن محل، محل زندگی و امور اصلی وی باشد. به این محل، اقامتگاه گفته می شود. تابعیت نیز که یکی از مباحث مطرح در حقوق بین الملل خصوصی است، به معنای یک ارتباط و عُلقه بین فرد با کشور خویش است که می تواند اقتضائات مختلف سیاسی، فرهنگی، خانوادگی و غیره داشته باشد. داشتن تابعیت حق هر انسانی است و سلب آن جز در موارد قانونی ممنوع است. لیکن تغییر تابعیت مشروط به رعایت اصول و مقررات هر کشور، اصولاً ممکن است. تابعیت مضاعف یا دو تابعیتی نیز در برخی از کشورها مجاز و در برخی دیگر ممنوع یا محدودیت آور است.

اعزام دانشجو به خارج از کشور


برای تحصیل در کشورهای خارجی به نظر می‌رسد که به طور کلی دو مسیر را می‌توان انتخاب نمود:

اعزام دانشجو به خارج از کشور


الف) یک آنکه شخص متقاضی تنها با دانشگاه خارجی ارتباط برقرار کند و با فرستادن کارنامه‌ی علمی یا عملی خود و نیز در صورت لزوم، شرکت در آزمون‌ها و مصاحبه‌های مدنظر دانشگاه مقصد، با هزینه‌ی خود یا با تأمین هزینه از سوی آن دانشگاه و یا با حالت بینابین، در آنجا مشغول به تحصیل شود. البته در این روش، انجام یکسری هماهنگی‌ها با کشور ایران که کشور مبدأ است لازم می‌نماید؛ از جمله هماهنگی آقایان با سازمان نظام وظیفه‌‌ی عمومی و اخذ مجوزهای لازم برای خروج از کشور. بحث خدمت نظام وظیفه یکی از مهمترین دغدغه های دانشجویان پسر است که ممکن است حتی آن ها را از ادامه ی مسیر تحصیل در خارج، باز دارد.

اعزام دانشجو به خارج از کشور


 اما این امر صحیح نیست! همواره کشورهای مختلف در کنار اهتمام به حفظ و تقویت نیروی نظامی و انتظامی خویش، به مسائل علمی و تحصیلی نیز بهای فراوان می دهند و در نتیجه خدمت سربازی، بن بستی در راه ادامه ی تحصیل در خارج نیست. البته این امر، مستلزم آگاهی از قوانین موجود و رعایت آن ها است که طبیعتاً وکلای متخصص، می توانند برای اخذ مجوزهای قانونی، اقدامات لازم را به عمل آورند و با تأمین وثیقه هایی از سوی دانشجویان، روند اعزام ایشان را تحصیل کنند.
تحصیل در یک دانشگاه خارجی، مستلزم ایجاد هماهنگی های لازم با آن دانشگاه و طی روند تعیین شده از سوی دانشگاه است. این هماهنگی ها می تواند حضوری یا غیر حضوری باشد و در هر حال اصولاً تابع شرایط و مقررات آن دانشگاه خارجی است. همراهی با حقوقدانانی که با ایجاد پیوندهای علمی با دانشگاه های خارجی، مسیر اعزام دانشجو را تحصیل می کنند، می تواند راهی مطمئن برای دانشجویان باشد.
ب) روش دیگر، اعزام دانشجو از ایران به دانشگاه‌هایی مشخص در خارج از کشور است که این اعزام دانشجو از طریق مراجع ایرانی صورت می‌گیرد و اساساً وزارت علوم، تحقیقات و فناوری ایران متولی آن است. در راستای ضابطه‌مند نمودن هرچه بیشتر فرایند اعزام دانشجو به خارج، مجلس شورای اسلامی در سال 1364 اقدام به تصویب قانونی در این زمینه نمود که قانون اعزام دانشجو به خارج نام دارد. این قانون و آیین‌نامه‌ی آن، مفاد قانونی معتبر در خصوص شرایط و ضوابط عمومی و اختصاصی اعزام دانشجو به خارج برای تحصیل تلقی می‌شوند و متقاضیان می‌بایست با آگاهی از آن اقدام کنند و یا اینکه از متخصصین امر اعزام دانشجو نیز مشاوره بگیرند.

اعزام دانشجو به خارج از کشور


اکنون برای تسهیل بیشتر فرایندهای اعزام دانشجو، به توضیح برخی از مهمترین نکات این قانون می‌پردازیم. البته پیش از آن ذکر یک نکته ضروری است و آن اینکه برای اطلاع از برخی از رویه‌های عملی در بحث اعزام دانشجو، مناسب‌تر آن است که با افراد دارای تجربه در این خصوص مشورت شود.
قانون اعزام دانشجو به خارج از کشور، عام است و می‌تواند شامل اعزام دانشجو به تمامی کشورهای مورد تأیید ایران باشد. در واقع اعزام به تمامی کشورهای مورد تأیید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، از این طریق امکان پذیر است. در ماده‌ی یک این قانون در بیان اهداف، آمده است: «به منظور تأمین نیروی انسانی متعهد متخصص مورد نیاز کشور و شناخت نو‌آوری‌های علمی دنیا و آشنایی با آخرین تجربیات کشور‌های خارجی در زمینه‌های مختلف علمی، فنی و تخصصی وزارت فرهنگ و آموزش عالی که در این قانون وزارت نامیده می‌شود اقدام به اعزام دانشجو به خارج می‌نماید.» آئين‌ نامه‌ اعطای بورس‌ تحصيلی واعزام‌ دانشجويان‌ به‌ خارج‌ از كشور نیز اشعار می دارد: «در جهت‌ نيل‌ به‌ اهداف‌ والای‌ انقلاب‌ فرهنگی و به‌ منظور كمک به‌ تأمين‌ اعضای‌ هيأت‌ علمی‌ دانشگاه ها ومؤسسات‌ آموزش‌ عالی‌ و پژوهشی‌ و متخصصان‌ مورد نياز كشور، وزارت‌ فرهنگ‌ و آموزش‌ عالی‌، همه‌ ساله‌ تعدادی‌ از فارغ‌ التحصيلان‌ مقطع‌ كارشناسی‌ و بالاتر را برای‌ ادامه‌ ی تحصيل‌ و فراگيری‌ نو آوری‌ های‌ علمی در مقاطع‌ تحصيلی‌ بالاتر ازكارشناسی‌ در دانشگاه ها و مؤسسات‌ آموزش‌ عالی خارج‌ از كشور با اعطای‌ بورس‌ تحصيلی‌ يا به‌ هزينه ی‌ شخصی و با رعايت‌ موارد زير انتخاب‌ و اعزام‌ می‌ نمايد:
الف‌) قانون‌ اعزام‌ دانشجو به‌ خارج‌ از كشور مصوب‌ 5/2/ 1364مجلس‌ شورای‌ اسلامی‌؛
 ب‌) رشته‌ های‌ مورد نياز كشور؛
 ج‌) ميزان‌ بودجه‌ و سهميه ی‌ ارزی‌ مصوب‌ برای‌ بورس‌ و اعزام دانشجو به خارج .
باید گفت که منظور از وزارت فرهنگ و آموزش عالی، همان وزارت علوم، تحقیقات و فناوری است. این تغییر نام در سال 1379 و پس از دوران تصویب قانون اعزام دانشجو به خارج انجام شده است. لذا وظایف وزارت خانه‌ی مذکور در این قانون، اکنون بر عهده‌ی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری است.
یکی از مهمترین موضوعات مطرح در این قوانین، شرایط عمومی و اختصاصی اعزام شوندگان است. لیکن پیش از پرداختن به این موضوع، ذکر یکسری نکات از آیین نامه ی اعطای بورس تحصیلی مفید است. نکته اینکه ظرفيت‌ پذيرش‌ بورسیه، اعزام‌ با هزينه‌ ی شخصی و رشته‌ های‌ تحصيلی‌ مورد نياز کشور، هر‌ ساله‌ بر اساس‌ برنامه ی‌ بخش‌ آموزش‌ عالی‌ و تحقيقات‌ از طريق‌ وزارت علوم‌ تعيين‌ می گردد. گفتنی است بورسيه‌ شامل‌ بورس های‌ دولتی‌ و بورس هایی‌ است كه‌ كشور های ديگر در اختيار دولت‌ جمهوری‌ اسلامی‌ ايران‌ و مؤسسات‌ وابسته‌ می گذارند. نکته ی مهم دیگر این است که اولويت‌ اعطای‌ بورس های‌ تحصيلی و اعزام‌ با هزينه ی‌ شخصی با واجدين‌ مدرک‌ كارشناسی‌ ارشد، جهت‌ طی دوره‌ ی دكتری‌ در خارج از کشور است‌. البته به موجب آیین نامه ی مذکور، در صورتی‌ كه‌ دوره ی‌ كارشناسی‌ ارشد برخی‌ از رشته‌ ها در داخل‌ كشور داير نباشد، و يا اینکه ظرفيت‌ موجود در کشور كفاف‌ نياز كشور را نکند، به‌ فارغ‌ التحصيلان‌ اين‌ دوره‌ ها بورس‌ تحصيلی در مقطع‌ كارشناسی‌ ارشد به‌ تعداد محدود، و در رشته‌ های‌ ضروری اعطا خواهد شد. لذا به نظر می رسد که اعطای بورس تحصیلی در چارچوب مقررات این آیین نامه به متقاضیان تحصیل در مقطع کارشناسی (لیسانس) وجود نداشته باشد. افرادی كه‌ به‌ هزينه ی‌ شخصی‌ و بدون‌ استفاده‌ از تسهيلات‌ ارزی،‌ قصد تحصيل‌ در خارج‌ از كشور را دارند ، در صورتی‌ كه‌ واجد شرايط مربوط باشند می توانند از تسهيلات‌ غير ارزی‌ وزارت‌ علوم، برابر مقررات‌ استفاده‌ نمايند. طبیعتاً در زمینه ی اعطای تسهیلات غیر ارزی نیز، آگاهی بر رویه های موجود در وزارت علوم ایران می تواند کمک شایانی به متقاضیان کند. هلدینگ حقوقی رادیو وکالت نیز با تجربه ی کار با وزارت علوم برای اعزام دانشجو به خارج از کشور، می تواند در راستای همیاری متقاضیان گام بنهد.
شورای مرکزی بورس به‌ منظور انجام وظایف زیر در وزارت علوم، تحقیقات و فناوری تشکیل می شود: تعيين‌ خط مشی‌ كلی‌ اعطای‌ بورس های‌ تحصيلی،  پيشنهاد شرايط و نحوه‌ ی گزينش‌ افراد جهت‌ استفاده‌ از بورس های‌ تحصيلی‌ به‌ مقام‌ وزارت‌ جهت‌ تصويب‌، اخذ تصميم‌ نسبت‌ به‌ پذيرش‌ بورس های واگذاری‌ كشورهای‌ ديگر و نحوه ی‌ استفاده‌ از آن ها، نظارت‌ بر تعيين‌ دانشگاه ها و مراكز علمی‌ مناسب‌ برای‌ تحصيل‌ بورسيه‌ ها در هر رشته، تعيين‌ رشته‌ های‌ مورد نياز برای‌ اعطای‌ بورس‌ و ظرفيت‌ هر رشته‌ در هر سال‌ كه‌ از سوی معاونت‌ آموزشی‌ و معاونت‌ پژوهشی‌ (در خصوص‌ مؤسسات‌ پژوهشی‌) پيشنهاد می‌ شود و بالاخره تصويب‌ نهایی‌ واگذاری‌ بورس‌ به‌ متقاضيان‌ واجد شرايط.
اعضای شورای‌ مركزی‌ بورس‌ عبارتند از:
1 ـ معاون‌ دانشجویی وزارت‌ (رئيس‌ شورا)؛
2 ـ معاون‌ آموزشی وزارت‌؛
3 ـ معاون‌ پژوهشی‌ وزارت‌؛
4 ـ معاون‌ هماهنگی‌ وزارت‌؛
5 ـ دو نفر از اعضای‌ هيأت‌ علمی‌ دانشگاه ها به‌ انتخاب‌ وزير فرهنگ‌ و آموزش‌ عالی‌ و
6 ـ مدير كل‌ بورس‌ و اعزام‌ (دبير شورا).
به موجب آیین نامه ی مذکور، شورای‌ مركزی‌ ، دارای‌ 5 كميته‌ ی تخصصی در گروه های‌ فنی‌ و مهندسی ، علوم‌ پايه‌ ، كشاورزی‌ ، علوم‌ انسانی‌ و هنر و دامپزشکی‌ است. این کمیته ها از 3 تا 5 نفر از اعضای‌ هيأت‌ علمی دانشگاه ها تشكيل‌ مي گردد كه‌ به‌ پيشنهاد معاون‌ دانشجویی‌ و با تصويب‌ شورای‌ مركزی‌ بورس‌ منصوب‌ می شوند. باید گفت که به منظور بررسی‌ درخواست های مربوط به‌ دريافت‌ بورس‌ از مؤسسات‌ و انتخاب‌ و معرفی‌ متقاضيان‌ حائز شرايط (که در ادامه خواهد آمد) به‌ وزارت‌ علوم، تحقیقات و فناوری ، در هر مؤسسه‌ شورای‌ بورس‌ متشكل‌ از رئيس‌ و معاونان‌ آموزشی‌ و پژوهشی مؤسسه‌ و دو عضو هيات‌ علمی‌ به‌ انتخاب‌ رئيس‌ مؤسسه‌ ، تشكيل‌ می شود.
ازمجموع‌ ظرفيت‌ سالانه‌ ی بورس‌ كه‌ به‌ تأمين‌ اعضای‌ هيات‌ علمی‌ مورد نياز آموزش‌ عالی كشور اختصاص‌ می‌ يابد 50 درصد به‌ وزارت‌ (جهت‌ تامين‌ اعضای‌ هيات‌ علمی‌ مؤسسات‌ نيازمند يا جديد التأسيس‌) و 50 درصد به‌  مؤسسات‌ تعلق‌ می گيرد و سهميه‌ ی هر مؤسسه‌ همه‌ ساله‌ براساس‌ ضوابطی‌ كه‌ به‌ تصويب‌ شورای‌ مركزی بورس‌ می رسد توسط معاونت‌ آموزشی‌ و معاونت‌ پژوهشی‌ (در خصوص‌ موسسات‌ پژوهشی‌) پيشنهاد می شود. البته حداقل‌ 30 درصد از ظرفيت‌ بورس‌ هر مؤسسه‌ به‌ مربيان‌ ، مربی‌ آموزشياران‌ و كارشناسان‌ آموزشی‌ آن‌ مؤسسه‌ اختصاص‌ می يابد. علاوه بر این ظرفیت، سهيمه‌ ی بورس‌ برای‌ تامين‌ نيازهای‌ آموزشی‌ و تحقيقاتی دستگاه های‌ اجرایی‌ تعيين‌ می شود. سهميه‌ های‌ مورد نظر در رديف های جداگانه‌ در دفترچه ی‌ آزمون‌ بورس‌ و اعزام‌ به‌ خارج‌ درج‌ خواهد شد. بورسيه‌ های‌ دستگاه های‌ اجرایی‌ كه‌ با استفاده‌ از سهيمه‌ های‌ ارزی وزارت علوم‌ اعزام‌ می شوند نیز مشمول‌ این ظرفیت ها و سایر مواد‌ آئين‌  نامه ی اعطای بورس تحصیلی و اعزام دانشجویان‌ هستند. بر اساس‌ مصوبه‌ی  مجلس‌ شورای‌ اسلامی نیز‌ ، 40 درصد از سهميه ی‌ بورس‌ و اعزام‌ پس‌ از كسب‌ حد نصاب، مطابق‌ ضوابط، به‌ رزمندگان‌ اختصاص‌ می يابد.
پس از این، می بایست به یکی از اصلی ترین موضوعات، یعنی شرایط متقاضیان برای اعزام دانشجو به خارج پرداخت.

اعزام دانشجو به خارج از کشور


در ماده‌ی دو قانون اعزام دانشجو به خارج و نیز آیین‌نامه‌ی اعطای‌ بورس‌ تحصيلی‌ واعزام‌ دانشجو به‌ خارج‌ از كشور، شرایط اعزام شوندگان ذکر شده است که این افراد باید دارای این شرایط باشند:
الف) ایمان و اعتقاد به اسلام، نظام جمهوری اسلامی، قانون اساسی و ولایت فقیه؛ باید گفت که اقلیت‌های دینی مصرح در قانون اساسی، یعنی ادیان یهودی، مسیحی و زرتشتی، از شرط ایمان و اعتقاد به اسلام مستثنی هستند؛ لیکن ایمان و اعتقاد ایشان به نظام جمهوری اسلامی، قانون اساسی و ولایت فقیه الزامی به نظر می‌رسد.
ب) تقوا، که نشانه‌ی آن انجام واجبات و ترک محرمات است؛
پ) عدم وابستگی به احزاب و گروه‌های ملحد و محارب؛
ت) دارا بودن‌ كارت‌ پايان‌ خدمت‌ وظيفه‌ يا معافيت‌ دائم‌ يا معافيت‌ تحصيلی‌ و يا دفترچه‌ی‌ آماده به‌ خدمت‌ كه‌ مهلت‌ آن‌ درتاريخ‌ تصويب‌ نهايی‌ بورس‌، منقضی نشده‌ باشد. البته چنانچه‌ در تاريخ‌ اعزام‌ دانشجو، متقاضی در حال‌ انجام‌ خدمت‌ وظيفه‌‌ی عمومی‌ باشد، در چهارچوب‌ قوانین راجع به خدمت نظام وظیفه،‌ نسبت‌ به‌ ترخيص‌ وی اقدام‌ می‌شود؛
ث) توانایی‌ جسمی‌ متناسب‌ با رشته‌‌ی تحصيلی‌ و الزامات‌ حرفه‌‌ای ناشی‌ از آن‌ رشته؛
ج) نداشتن‌ سن‌ بيش‌ از 26 سال‌ تمام‌ در تاريخ‌ درخواست‌ برای‌ دارندگان‌ مدرك‌ كارشناسی. البته تحت شرایطی امکان افزایش این سن وجود دارد؛ ولی در هر حال سن‌ متقاضی‌ بورس‌ و اعزام‌ دانشجو نبايد بيش‌ از 40 سال‌ تمام‌ باشد. حداكثر سن‌ متقاضی‌ حسب‌ مورد می تواند به شرح‌ زير افزايش‌ يابد:
- برای‌ دارندگان‌ مدرک‌ تحصيلی‌ كارشناسی‌ ارشد يا دكتری‌ حرفه‌ ای‌، سه‌ سال‌؛
- برای‌ متقاضيانی‌ كه‌ خدمت‌ وظيفه‌ی  عمومی‌ را انجام‌ داده‌ اند ، برابر مدت‌ خدمت‌ وظيفه‌ عمومی؛
- اعضای‌ هيات‌ علمی‌ و كارشناسان‌ آموزشی‌ و اعضای‌ غير هــيات‌ عــلمی‌ مــوسـسات‌ و وزارت‌ و مستخدمين‌ دستگاه های‌ اجرایی‌ كه‌ از ارز وزارت‌ استفاده‌ می كنند، به‌ ازای‌ هر سال‌ سابقه‌ی كار در مؤسسه‌ ، وزارت‌ و دستگاه‌ اجرایی‌ مربوط، يك‌ سال‌ و حداكثر تا ده‌ سال.
گفتنی است در انتخاب‌ پسران‌ متقاضی‌ ادامه‌ی  تحصيل‌ در خارج‌ از كشور، در شرايط مساوی، اولويت‌ با داوطلبان‌ متاهل‌ است‌ واعزام‌ بانوان‌ متقاضی‌ بورس‌ و اعزام نیز‌ ، تنها در صورتی‌ انجام‌ می شود كه‌ ازدواج‌ كرده‌ و در معيت‌ همسر خويش‌ باشند. همچنین باید گفت که اعزام دانشجویان پسر، که دارای مدرک تحصیلی کارشناسی و بالاتر هستند، با در نظر گرفتن ظرفیت دانشگاه‌ها و امکانات ارزی و مالی کشور و در رشته‌های مورد نیاز و کاملاً ضروری صورت می‌گیرد.
البته نباید ناگفته گذاشت که تحصیل در دانشگاه خارج از کشور حتماً بایستی در دانشگاهی صورت بگیرد که مورد تأیید وزارتخانه‌ی علوم ایران باشد. این امر در ماده‌ی 6 قانون اعزام دانشجو به خارج از کشور مورد تأکید قرار گرفته است: «وزارت (علوم، تحقیقات و فناوری) موظف است فهرست اسامی دانشگاه ‌های دنیا را که به لحاظ علمی دارای اعتبار بوده و به لحاظ اخلاقی بالنسبه واجد صلاحیت باشند، تهیه و به داوطلب اعلام نماید و فقط پذیرش‌ های تحصیلی این دانشگاه ‌ها را به رسمیت بشناسد و دانشجویان موضوع این قانون را منحصراً به آن‌ ها اعزام کند.» لذا اگر دانشجویان این مسیر را برای تحصیل در یکی از کشورهای خارجی انتخاب کنند، باید در چارچوب مقرر شده از سوی وزارت علوم ایران اقدام کنند و نمی ‌توانند به دانشگاهی غیر از دانشگاه‌های مورد تأیید وزارت علوم اعزام شوند. البته در صورت عدم استفاده از این مسیر، متقاضیان می‌توانند خود مستقلاً با دانشگاه مورد نظر خویش ارتباط برقرار کنند.
نحوه‌ی انتخاب داوطلبان از مسیر اعزام دانشجو بر اساس قانون مربوط، و چگونگی احراز صلاحیت آنها در ماده‌ی 7 این قانون مورد اشاره قرار گرفته است. این ماده هم به صلاحیت علمی و هم به صلاحیت اخلاقی پرداخته است. صلاحیت علمی متقاضیان بر اساس سوابق دانشگاهی ایشان و نیز آزمون علمی تعیین می‌شود. چنانچه تعداد داوطلبین بیش از تعداد مورد نیاز باشد، اولویت افراد بر مبنای صلاحیت علمی ایشان مورد بررسی وزارت قرار می‌گیرد. صلاحیت اخلاقی داوطلبان نیز از سوی یک هیأتِ بررسی صلاحیت اخلاقی، مورد بررسی قرار می‌گیرد. ملاک‌های اخلاقی نسبتاً عام است و از جمله شامل ایمان و اعتقاد به اسلام، نظام جمهوری اسلامی، قانون اساسی و ولایت فقیه، تقوا و عدم وابستگی به احزاب و گروه‌های ملحد و محارب می‌شود.
در توضیح بیشتر ضوابط قانونی و نحوه ی گزینش متقاضیان، باید گفت که  سازمان‌ سنجش‌ آموزش‌ كشور همه‌ ساله‌ از طريق‌ آگهی‌، ظرفيت‌ پذيرش‌ داوطلبان بورس‌ و اعزام، رشته‌ها و مقاطع‌ تحصيلی‌ مورد نظر، سهيمه‌ی‌ وزارت‌، مؤسسات‌ و دستگاه‌های‌ اجرايی‌ و برگ‌ درخواست‌ بورس‌ تحصيلی‌ و اعزام‌ را كه‌ از طرف‌ معاونت‌ دانشجويی‌ ارسال‌ می‌‌شود، برای اطلاع‌ متقاضيان‌ انتشار می‌دهد. متقاضيان‌ می‌توانند پرسشنامه‌ی‌ مزبور را تكميل‌ و به‌ همراه‌ مدارك‌ لازم‌ حسب‌ مورد به‌ وزارت‌ يا مؤسسه‌‌ی ذی‌ربط تسليم‌ کنند. درخواست‌ متقاضيان‌ و مدارك‌ مربوط، حسب‌ مورد در شورای‌ مركزی‌ بورس‌ يا شورای‌ بورس‌ آن مؤسسه‌ مورد بررسی قرار می‌گيرد. شورای‌ مركزی بورس‌ و شورای‌ بورس‌ مؤسسات‌ بعد از رسيدگی و امتياز بندی تمامی‌ درخواست‌ها،‌ حداقل‌ دو برابر سهميه‌‌ی تعيين‌ شده‌ را از ميان‌ دارندگان‌ بيشترين‌ امتيازها انتخاب‌ می‌کنند و فهرست‌ اسامی‌ مربوط را با ذكر امتيازات‌ هر يك‌ از متقاضيان،‌ به‌ سازمان‌ سنجش‌ آموزش‌ كشور ارسال‌ می‌دارند. سازمان‌ سنجش‌ آموزش‌ كشور ترتيب‌ شركت‌ معرفی‌ شدگان‌ شورای‌ مركز بورس‌ و شورای بورس‌ مؤسسات‌ متقاضيان‌ اعزام‌ به‌ هزينه‌ی‌ شخصی‌ را در آزمون‌ متمركز فراهم‌ می‌سازد و همزمان‌ پرونده‌ی‌ آنان‌ را جهت‌ رسيدگی‌ به‌ صلاحيت‌های‌ عمومی،‌ در اختيار هيأت‌ مركزی‌ گزينش‌ دانشجو قرار می‌دهد. همزمان‌ با آزمون‌های‌ علمی،‌ از داوطلبان‌ امتحان‌ زبان‌ خارجی به عمل‌ خواهد آمد. پذيرفته‌ شدن داوطلب‌ به‌ عنوان‌ بورسيه‌ يا دانشجوی‌ اعزامی،‌ منوط به‌ كسب‌ حداقل‌ 35 درصد نمره‌‌ی امتحان‌ مذكور است‌. البته متقاضیان می‌توانند همزمان‌ متقاضی‌ بورس‌ و نیز اعزام‌ به‌ خارج‌ از كشور باشند؛ مشروط بر آنكه‌ در هر مورد تقاضای جداگانه‌ای‌ ارسال‌ کنند. پس‌ از مشخص‌ شدن‌ نتايج‌ گزينش‌ عمومی،‌ پذيرفته‌ شدگان‌ بورس‌ و اعزام‌ درهر سهميه‌ به‌ ترتيب‌ نمره‌ی‌ آزمون‌ انتخاب‌ خواهند شد. البته به موجب قانون در صورتی‌ كه‌ تعداد قبول‌ شدگان‌ آزمون‌، كمتر از سهميه‌ی‌ بورس‌ وزارت‌ و يا هر یک‌ از مؤسسات‌ باشد، وزارت‌ يا مؤسسات‌ می‌توانند تعدادی‌ از پذيرفته‌ شدگان‌ اعزام‌ به‌ هزينه‌ی‌ شخصی‌ را حسب‌ درخواست‌ آنان‌ به‌ عنوان‌ بورسيه‌ به‌ شورای مركزی بورس‌ معرفی کنند و در صورت‌ تصويب‌، اين‌ قبيل‌ پذيرفته‌ شدگان نیز‌ به‌ عنوان‌ بورسيه‌ انتخاب‌ خواهند شد.

اعزام دانشجو به خارج از کشور


اما نکته ای که ممکن است مورد سؤال بسیاری از دانشجویان متقاضی اعزام باشد، در مورد ملاک های شورای بورس است.

اعزام دانشجو به خارج از کشور


از جمله‌ی ملاک‌های‌ شورای‌ مركزی‌ بورس‌ و شورای‌ بورس‌ مؤسسات‌ برای‌ امتياز بندی‌ داوطلبان‌ بورس‌ تحصيلی، می‌توان به این موارد اشاره کرد:
1- عضويت‌ هيات‌ علمی‌ موسسات‌ به‌ ازای‌ هر سال‌ سابقه‌ در مناطق‌ گروه‌ يك‌ 2  امتياز و در مناطق‌ گروه‌ دو 5/2 امتياز حداكثر تا 10 امتياز؛ مناطق‌ گروه‌ يک‌ عبارتند از شهرهای‌ : تهران‌ ، اصفهان‌ ، مشهد ، تبريز ، شيراز ، رشت‌ ، ساری‌ و مناطق‌ گروه‌ دو نیز ساير  نقاط كشور را در بر می گیرد.
2- تاليف‌ كتاب‌ در صورتی كه‌ تكراری‌ يا اقتباسی‌ نباشد، حداكثر تا 3 امتياز.
3- ترجمه‌ و انتشار كتاب ها و منابع‌ تحقيقاتی‌ خارجی حداكثر تا 2 امتياز.
4- ارائه‌ی مقالات‌ علمی‌ و تخصصی در مجلات‌ معتبر علمی‌ داخل‌ و خارج‌ به‌ ازای‌ هر مقاله‌ 1 امتياز و حداكثر تا 4 امتياز.
5- ترجمه‌ ی مقالات‌ علمی‌ از مجلات‌ معتبر جهانی به‌ ازای‌ هر مقاله‌ 1 امتياز و حداكثر تا 2 امتياز.
6- انجام‌ كار تحقيقاتی‌ در ارتباط با جنگ‌ تحميلی‌ عراق علیه ایران و امور دفاعی‌ حداكثر تا 2 امتياز.
7- راهنمایی پروژه‌ی دوره‌ ی كارشناسی‌ حداكثر تا 1 امتياز.
8- ايجاد (طرح‌ و راه‌ اندازی‌) آزمايشگاه‌ يا درس‌ كارگاهی‌ ، با دستور العمل‌ لازم‌ حداكثر تا 1 امتياز.
9- كشف‌ يا اخراج‌ ثبت‌ شده‌ در داخل‌ كشور که به‌ تأييد سازمان‌ پژوهش های علمی‌ كشور برسد، حداكثر تا 3 امتياز.
10- سرپرستی‌ تحقيقات‌ و پروژه‌ هایی‌ كه‌ به‌ تاييد مراجع‌ ذی ربط در خودكفائی‌ كشور موثر باشد، حداكثر تا 3 امتياز.
11- ارائه‌ی آثار بديع‌ و ارزنده‌ ی هنری‌ حداكثر تا 2 امتياز.
12- معاونت‌ وزارت‌ ، رياست‌ يا سرپرستی‌ دانشگاه‌ یا مجتمع‌ دانشگاهی‌ برای‌ هر سال،‌ 3 امتياز.
13- معاونت‌ دانشگاه‌ برای‌ هر سال، 2 امتياز .
14- رياست‌ يا سرپرستی مجتمع‌ آموزش‌ عالی‌ ، مدير كلی‌ وزارت‌ برای‌ هر سال،‌ 2 امتياز.
 15-رياست‌ يا سرپرستی دانشكده‌ برای‌ هر سال،‌ 1 امتياز.
 16- معاونت‌ دانشكده‌ ، رياست‌ يا سرپرستی‌ آموزشكده‌ و گروه‌ برای‌ هر سال،‌ 1 امتياز.
17- فرزندان‌ شهدا ، اسرا ، مفقودين‌ و جانبازان‌ 70 درصد معلوليت‌ به‌ بالا، 5 امتياز.
18- فرزندان‌ اعضای‌ هيات‌ علمی‌ و كاركنان‌ وزارت‌ و موسسات،‌ 5 امتياز.
گفتنی است از جمله‌ی وظایف وزارت علوم در راستای اعزام دانشجو به خارج، دایر کردن کلاس‌هایی جهت تقویت زبان‌هایی که تدریس آن در ایران امکان‌پذیر است و نیز آموزش مسائل اخلاقی و اجتماعی است برای ‌دانشجویانی که صلاحیت ایشان مورد تأیید قرار گرفته و برای اعزام قبول شده‌اند.
در مورد هزینه‌ها باید گفت که وزارت علوم می‌تواند بورسیه و وام تحصیلی اعطا کند. مبلغ این اعتبارات ممکن است در هر سال متفاوت باشد و باید به تصویب وزارت علوم و هیأت وزیران برسد. در مقابل این هزینه، دانشجویان اعزامی موظفند تا برخی تعهدات را برعهده بگیرند. کسانی که با استفاده از بورس تحصیلی دولت ایران، به خارج اعزام می‌شوند، باید متعهد شوند و تضمین بسپارند که دو برابر و حداکثر ده سال و کسانی‌که از وام استفاده می‌کنند، 1.5 برابر و حداکثر 8 سال و کسانی که از ارز تحصیلی استفاده می‌کنند، برابر مدتی که در خارج از کشور تحصیل کرده‌اند و‌حداکثر 6 سال، در محلی که وزارت علوم، تحقیقات و فناوری تعیین می‌کند، خدمت کنند.
در خصوص اشتغال به کار دانشجویان نیز ضوابطی پیش‌بینی شده است. دانشجویانی که از بورس و یا وام تحصیلی استفاده می‌کنند، فقط می‌توانند اشتغال به کارهای علمی داشته باشند. دانشجویان دیگر نیز فقط با اجازه‌ی نهادی به نام سرپرستی، می‌توانند به کارهایی بپردازند که مغایر با شؤون و وظایف اسلامی نباشد و موجب عدم موفقیت آن‌ها در تحصیل نگردد.
همانطور که اشاره شد، بورسيه‌ های‌ خارج‌ می توانند فقط از دانشگاه هایی‌ كه‌ وزارت‌ آن ها را معتبر می‌ شناسد ، پذيرش‌ اخذ کنند و در آن‌ به‌ تحصيل‌ بپردازند. حداكثر مهلت‌ اخذ پذيرش‌ از تاريخ‌ اعلام‌ موافقت‌ نهایی‌ از طرف‌ اداره‌ی كل‌ بورس‌ و اعزام دانشجو،‌ دو سال‌ است. مهلت‌ مذكور در موارد استثنایی‌ تنها با تصويب‌ شورای‌ مركزی‌ بورس‌ قابل‌ تمديد خواهد بود.
گفتنی است بورس‌ خارج،‌ برای‌ يك‌ مقطع‌ تحصيلی داده‌ می شود و ادامه‌ ی تحصيل‌ در مقطع‌ بعدی‌ منوط به‌ موافقت‌ مؤسسه ی معرف‌، كيفيت‌ مناسب‌ تحصيل‌ بورسيه‌، صلاحيت‌ عمومی (به‌ تاييد نهاد سرپرستی‌) و تصويب‌ شورای‌ مركزی‌ بورس‌ خواهد بود.
یک نکته ی مهم که باید مورد توجه دانشجویان قرار گیرد، حالتی است که متقاضی‌‌ همزمان‌ در مقطع‌ كارشناسی‌ ارشد داخل‌ و امتحان‌ بورس‌ و اعزام‌ به‌ خارج‌ پذيرفته‌ می شود، در این شرایط درصورت‌ شروع‌ به‌ تحصيل‌ در داخل‌، قبل‌ از اخذ پذيرش‌ از خارج‌ ، قبولی آن ها برای‌ اعزام‌ به‌ خارج‌ در مقطع‌ تحصيلی‌ بعدی‌ درصورت‌ احراز شرايط مناسب‌ فارغ‌ التحصيلی، به‌ تشخيص‌ شورای‌ مركزی‌ بورس‌، حفظ خواهد شد.  
راجع به تسهیلات مذکور در آیین نامه، باید گفت که هزينه‌ های‌ تحصيلی بورسيه، شامل‌ این موارد است: شهريه‌ ی دانشگاهی‌ ، خريد كتاب‌ ، تهيه ی‌ رساله ،‌ انجام‌ تحقيقات‌ و مقرری‌ ماهيانه‌ برای‌ امرار معاش‌ خود و همسر و فرزندان‌ و هزينه‌ رفت‌ در ابتدای‌ تحصيل‌ و برگشت‌ پس‌ از فراغت‌ از تحصيل‌ و همچنين‌ هزينه‌ های‌ غير مترقبه که این موارد‌ از طرف‌ وزارت علوم‌ پرداخت‌ می شود. ميزان‌ مقرری تحصيلی از محل‌ اعطای‌ بورس‌ خارج‌ ، به‌ هر يك‌ از دانشجويان،‌ در هر‌ سال‌ به‌ پيشنهاد وزارت‌ و تصويب‌ هيات‌ دولت‌ تعيين‌ می گردد. یک نکته ی مثبت این است که در مورد دانشجويانی كه‌ با استفاده‌ از بورس‌ تحصيلی‌ اعطایی‌ ساير كشور ها به‌ خارج‌ اعزام‌ می شوند ، چنانچه‌ مقرري‌ تحصيلی‌ پرداختی‌ ، کفایت هزينه‌ زندگی‌ وی را نکند، مابه‌ التفاوت‌ آن‌ حداكثر تا سقف‌ مصوب‌ هيات‌ دولت‌ ، از طرف‌ وزارت‌ تعيين‌ و تامين‌ می شود.
از سایر تسهیلات این است که به‌ منظور تامين‌ هزينه‌ های‌ اوليه‌ تا تاريخ‌ شروع‌ تحصيل‌ با دوره‌ فراگيری زبان‌ در خارج‌ ، دو ماه‌ مقرری‌ ارزی‌ به‌ بورسيه‌ خارج‌ پرداخت‌ می شود.
از سوی دیگر باید گفت که دانشجويانی كه‌ پس‌ از اعزام‌ به‌ كشور محل‌ تحصيل‌ ، به‌ هر دلیلی‌ موفق‌ به‌ شروع‌ و ادامه‌ ی تحصيل‌ نمی شوند و همچنين‌ آن‌ دسته‌ از دانشجويانی كه‌ برای‌ اخذ رواديد به‌ كشور ثالث‌ مسافرت‌ می نمايند و ظرف‌ يك‌ ماه‌ موفق‌ به‌ اخذ آن‌ نمی گردند، بلافاصله‌ بايد به‌ ايران‌ مراجعت‌ كنند و وجوه‌ ارزی‌ دريافتی‌ را با كسر هزينه‌ ی مدت‌ اقامت‌ كه‌ بر پايه‌ ی مقرری‌ ارزی‌ مجاز روزانه‌ محاسبه‌ می شود، به‌ بانک‌ عودت‌ دهند.
دانشجويانی‌ كه‌ برای‌ بورس‌ پذيرفته‌ می شوند، بايد قبل‌ از صدور حكم‌ نهایی‌ تعهد و تضمين‌ محضری را حسب‌ مورد به‌ وزارت‌ يا موسسات‌ و يا دستگاه‌ اجرایی‌ بسپارند كه‌ پس‌ از اتمام‌ تحصيلات‌ به‌ ايران‌ مراجعت‌ و در محلی‌ كه‌ در تعهد نامه‌ مشخص‌ شده‌ و يا وزارت‌ تعيين‌ می نمايد دو برابر مدت‌ تحصيل‌ و حداكثر تا 10 سال‌ و كسانی‌ كه‌ با استفاده‌ از تسهيلات ارزی اعزام‌ می شوند، برابر مدتی‌ كه‌ در خارج‌ تحصيل‌ كرده‌ اند حداكثر 6 سال‌ خدمت‌ كنند. محل‌ خدمت‌ اعضای هيات‌ های علمی‌ و مستخدمين‌ دولت‌ در درجه ی‌ اول‌ در مؤسسه‌ معرف‌ آنها خواهد بود و چنانچه‌ خدمات‌ آن ها مورد نياز مؤسسه‌ معرف‌ نباشند، محل‌ خدمت‌ آن ها از طرف‌ وزارت‌ متبوع تعيين‌ می شود. در خصوص اشتغال، زوج‌ دانشجوی‌ بورسيه‌ ی خارج‌ بايد رضايت‌ خود را از اشتغال‌ به‌ كار همسر خويش‌ بعد از اتمام‌ تحصيلات‌ وی‌ و در هر محلی‌ كه‌ وزارت‌ تعيين‌ می كند به‌ شكل‌ محضری‌ اعلام‌ و امضا نمايد. چنانچه‌ زوج‌ بورسيه‌ در استخدام‌ دولت‌ باشد يا در حين‌ انجام‌ تعهد خدمت‌ بدون‌ درخواست‌ شخصی و به‌ دستوردولت‌ ، به‌ محل‌ ديگری‌ منتقل‌ شود تعهد خدمت‌ بورسيه‌ به‌ تشخيص‌ وزارت‌ به‌ يكی‌ از موسسات‌ دولتی‌ محل‌ جديد منتقل ‌می شود.
همانطور که پیش از این نیز ملاحظه شد، استمرار وضعیت علمی دانشجوی اعزامی نیز ملاک است. دانشجويان‌ بورسيه‌ و اعزامی موظفند در پايان‌ هر نيمسال‌ يا سال‌ تحصيلی‌ بر حسب‌ نظام‌ آموزش‌ كشور محل‌ تحصيل‌ خود، گزارش‌ پيشرفت‌ تحصيلی‌ و ريز نمرات‌ خود را كه‌ به‌ مهر و تاييد دفتر سرپرستی‌ دانشجويان‌ ارسال‌ دارند. در غير اين‌ صورت‌ ارسال‌ مقرری‌ تحصيلی و شهريه‌ی دانشگاهی‌ آن ها متوقف‌ خواهد شد.
دانشجويان‌ بورسيه‌ در صورت‌ تمايل‌ می توانند سالانه‌ يك‌ بار و به‌ مدت‌ يك‌ ماه‌ به‌ كشور ایران مسافرت‌ نمايند كه‌ در اين‌ صورت‌ مقرری ارزی‌ مدت‌ توقف‌ به‌ آنها پرداخت‌ می شود. البته به موجب قانون مسافرت‌ به‌ كشور در شش‌ ماه‌ اول‌ و شش‌ ماه‌ آخر دوره‌ ی بورس‌ مجاز نيست‌.
در همینجا اشاره به شرایط مقرر در آئین نامه اعطای بورس تحصیلی خارج از کشور وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی نیز مفید است. شرایط اختصاصی اعطای بورس در این قانون از جمله عبارتند از:
1- محل اشتغال بکار متقاضیان در صورت استخدام رسمی نباید با مؤسسه معرف متفاوت باشد.
2- متقاضیان نباید به مؤسسه یا دستگاه دیگری غیر از محل سهمیه قبولی و یا مؤسسه معرف تعهد خدمت داشته باشند و محل تعهد متقاضیان برای استفاده از بورس داخل در مقطع کارشناسی ارشد نباید متفاوت با محل سهمیه قبولی در مقطع دکترا باشد.
3- دارندگان مدارک دکترای تخصصی  و دانشجویان شاغل به تحصیل در دوره های دکترای تخصصی یا دستیاری مجاز به شرکت در آزمون و معرفی جهت اخذ بورس نمی باشد.
4- پذیرش نهایی و اعطای بورس به متقاضیان معرفی شده توسط دانشگاه پس از تایید هیات مرکزی جذب، در چارچوب ضوابط شورا و از طریق شورای اجرایی بورس وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی صورت می پذیرد و نقش دانشگاه صرفاً معرفی افراد به وزارت متبوع می باشد.
و ...
به موجب این آیین نامه، مرجع نظارت بر حسن انجام مراحل اعطای بورس، وزارت متبوع خواهد بود و در صورتیکه در هر مرحله مشخص گردد که روند فوق در معرفی افراد از سوی دانشگاه رعایت نگردیده است بورس اعطائی لغو می گردد و از سهمیه دانشگاه در سال آتی کاسته می شود.
اما بورس همراه در آیین نامه ی اعطای بورس تحصیلی وزارت بهداشت چیست؟ بورس همراه به اشخاصی تعلق می گیرد که:
الف- مدت تحصیل بورسیه با مدت بورس همسر همخوانی داشته باشد و حداکثر 6 ماه پس از اتمام بورس بورسیه اصلی تحصیل وی به اتمام برسد.
ب- اعلام نیاز از یکی از دانشگاههای علوم پزشکی و یا مراکز تابعه وزارت متبوع (هماهنگ با محل تعهد خدمت بورسیه اصلی) را اخذ نماید.
ج- شرایط عمومی متقاضیان مندرج در این آیین نامه را داشته باشد.
هزینه های دوره های مذکور در این آیین نامه ی وزارت بهداشت، بدین شرح بیان شده است:
- به دانشجو بابت هر بار اعزام یک بلیط رفت و برگشت به کشور موردنظر (جمعاً دو نوبت) تعلق می گیرد. البته در صورت ضرورت و با تایید دانشگاه مبدا، استفاده از بلیط بیش از دو نوبت پس از موافقت شورای اجرائی بورس نیز امکان پذیر خواهد بود که در این صورت هزینه مربوطه توسط دانشگاه مبدا تامین خواهد شد.
- مقرری دانشجو در زمان حضور در خارج از کشور به صورت ارزی و براساس آخرین مصوبه هیات وزیران پرداخت می گردد. در صورتیکه بورسیه رابطه استخدامی داشته باشد حقوق و مزایای وی در زمان حضور در خارج از کشور پس از کسر کسورات قانونی به حساب متمرکز وزارت متبوع واریز می گردد.
- درصورتیکه بورسیه رابطه ی استخدامی داشته باشد در زمان حضور در ایران حقوق و مزایا به صورت ریالی به نامبرده پرداخت می گردد و پرداخت ارز به وی ممنوع می باشد.
- استاد راهنمای داخل در طول انجام طرح و زمان دفاع از پایان نامه می تواند یکبار از مزایای بلیط رفت و برگشت و هزینه های مربوطه بهره مند گردد.
- هزینه ی پایان نامه، کتاب، بیمه و درمان براساس بخشنامه ارزی وزارت متبوع (درخصوص دوره های دکترای مشترک) قابل پرداخت می باشد.
همانطور که ملاحظه می شود، ویژگی ها و شرایط اختصاصی دو آیین نامه ی پیش گفته، مستلزم دقت فراوان و البته، آشنایی با نحوه ی اعمال این قوانین در عمل و عرف اداری می باشد. خصوصاً آنکه تعداد کثیری از دانشجویان ایرانی مشغول در تحصیل در دانشگاه های خارج بوده اند و هستند.

اعزام دانشجو به خارج از کشور


در مورد سرپرستی باید گفت که به منظور حل مشکلات، نظارت، سرپرستی و مراقبت کامل از دانشجویان ایرانی در خارج از کشور، به تناسب نیاز، سرپرست یا‌ سرپرستانی تعیین و به کشورهای مختلف اعزام می‌شوند. سرپرستان و رؤسای سرپرستی به پیشنهاد وزیر علوم و حکم وزیر امور خارجه منصوب می‌گردند و خود نیز باید دارای شرایطی از قبیل آشنایی لازم به زبان دانشگاهی کشور محل مأموریت و یا یکی از زبان‌های بین‌المللی رایج در آن کشور باشند. وظایف سرپرستان از قرار ذیل است:
1-    کمک و راهنمایی به دانشجویان برای پیدا کردن مسکن مناسب؛
2-    بررسی وضع علمی و اخلاقی دانشگاه‌های کشور محل خدمت و تهیه‌ی گزارش‌های لازم سالانه از آن‌ها برای وزارت علوم؛
3-    نظارت بر امور تحصیلی دانشجویان و اخلاق و رفتار آنان؛
4-    ارسال گزارش از وضع تحصیلی و اخلاق و رفتار دانشجویان به وزارت علوم در هر سال یا نیم‌سال یا فصل بر حسب نظام‌ تحصیلی دانشگاه محل؛
5-    همکاری در اخذ پذیرش داوطلبانی که از طرف وزارت علوم معرفی می‌شوند.
6-    نظارت بر وضع اخلاقی و اعتقادی و تحصیلی سایر دانشجویان که در محل مأموریت سرپرستی به تحصیل اشتغال دارند.
به موجب قانون، تحصیل فرزندان افرادی که به صورت مجاز در کشور خارجی زندگی می‌نمایند بلامانع است و سرپرستی موظف است به کار آنان نیز نظارت‌ داشته باشد.
ضمانت اجرای موضوع وظایف سرپرستان، این است که وزارت علوم موظف است مطابق آیین‌نامه‌های مربوط پس از وصول گزارش سرپرستی‌ها و رسیدگی به وضع دانشجویانی که از حیث اخلاقی و ‌رفتاری شایستگی لازم را ندارند و یا در
تحصیلات، پیشرفت لازم را حاصل نکرده‌اند، با تذکر قبلی نسبت به قطع بورس، وام تحصیلی و یا ارز تحصیلی آنان اقدام‌ نموده و از تمدید مجوز خروج تحصیلی این افراد خودداری نماید.
همچنین داوطلبان اعزام دانشجو به خارج که مشمول خدمت نظام وظیفه هستند به شرط این که غیبتی در کارنامه‌ی خود نداشته باشند، با سپردن تعهد می‌توانند جهت ادامه‌ی تحصیل طبق ضوابط وزارت ذی‌صلاح و سازمان نظام وظیفه به خارج اعزام شوند.
در پایان باید گفت که با توجه به تعدد متون قانونی راجع به اعزام دانشجو به خارج از کشور برای تحصیل، هلدینگ حقوقی رادیو وکالت با بهره گیری از متخصصین و وکلای رسمی، آماده ی همکاری با متقاضیان گرامی در جهت تسهیل امور مربوط به تحصیل در خارج است.

 


نظرات کاربران




فرم ارسال نظر